Kış aylarında sıcaklık sıfırın altına indiğinde suyun donması, tesisatın en sinsi düşmanlarından biri haline gelir. Donan su genleşir; boruyu, bağlantılar...
PPR, PVC ve Çelik Boru Karşılaştırması: Tesisatta Hangisi?
Evde bir banyo yenilerken ya da tesisat işini planlarken karşınıza ilk çıkan soru, hangi boruyu kullanacağınızdır. Cevap, borunun taşıyacağı akışkana ve sıcaklığa göre değişir. İçme suyu hattı ile atık su hattı, ısıtma tesisatı ile bahçe sulaması aynı borudan yapılmaz. Aşağıda en yaygın dört boru türünü sade bir dille karşılaştırdık. Doğru seçim yalnızca bugünkü işi değil, yıllar sonraki bakım maliyetini de belirler.
PPR boru, günümüz konutlarında kullanma suyu hatlarında yaygın olarak kullanılır. Borular ve fitingler ısıtılarak birbirine kaynaklanır; böylece sızdırmaz ve tek parça gibi çalışan bir yapı oluşur. Yüzeyi pürüzsüz olduğundan kireç tutunması azdır. Ürün seçerken borunun üzerindeki basınç sınıfını (PN) ve standart işaretini kontrol edin; sıcak su hattı için yüksek basınç sınıfı gerekir. Açıkta kalan hatlarda doğrudan güneşten koruma da önemlidir.
PPR ile çalışırken birkaç ayrıntı sonucu belirler. Borunun ucunu dik kesin, yüzeyi silin ve fiting ile boruyu belirtilen süre kadar ısıtın; süre çapa göre değişir. Birleştirme sonrası parçayı oynatmadan soğumaya bırakın. Sıcak su hatlarında boru genleşir; bu yüzden uygun aralıklarla kelepçe kullanın ve hatta esneme payı bırakın. Tesisat tamamlanınca duvarı kapatmadan önce basınç testi yapmak, olası kaçakları erkenden görmenizi sağlar.
PVC boru, atık su ve yağmur suyu hatlarında yaygındır. Lastik contalı birleşimleri sayesinde kolay montaj sağlar. Ancak ısıya dayanıklı olmadığından sıcak su hattında kullanılmaz. Galvaniz çelik boru ise eski tesisatlarda sık görülür; yeni yapılarda yerini büyük ölçüde plastik borulara bırakmıştır. Eski çelik hatlarda tesisat yenilenirken ara bağlantılar için uygun geçiş parçası kullanmak gerekir; farklı malzemeleri doğrudan birleştirmeye çalışmak sızıntıya yol açar.
Çok katmanlı borular ise ortada alüminyum katman bulunan kompozit yapılardır. Bükülebildikleri için yerden ısıtma ve radyatör bağlantılarında dirsek ihtiyacını azaltırlar. Pres ya da sıkma rakoruyla birleşirler; bu nedenle doğru fitingi seçmek önemlidir.
Bakır borular da dayanıklılıkları ve uzun ömürleriyle özellikle ısıtma ve kombi bağlantılarında tercih edilir; ancak daha pahalıdır ve lehim ya da pres bağlantı bilgisi gerektirir. Ayrıca atık su hatlarında sesi azaltan özel yapılı borular, sıcak su hatlarında ise ısı kaybını önleyen yalıtım kılıfları tesisat konforunu artırır.
Doğalgaz tesisatı ayrı bir konudur; yalnızca yetkili firmalar tarafından, yönetmeliklere uygun malzemelerle yapılmalıdır.
Doğru kaynak makinesi ve temel bilgiyle mümkündür; ancak gizli hatlarda yapılan hata duvar içinde sızıntıya yol açar. Büyük işlerde deneyimli bir usta ve basınç testi, güvenli bir seçimdir.
Sıcaklığa dayanıklı PPR, çok katmanlı veya bakır borular kullanılır. Kombi ve ısıtma sistemi üreticisinin önerdiği malzeme ve basınç değerlerini kılavuzdan kontrol edin.
Doğru boru, tesisatın yıllarca sorunsuz çalışmasının temelidir. Seçim yaparken ürün sayfasındaki teknik değerleri kullanım amacınızla karşılaştırmayı unutmayın.
