Evde bitki yetiştirmek istiyor ama daha önce yaprağını sararttığınız bitkiler yüzünden tereddüt ediyorsanız doğru yerdesiniz. Bakımı kolay ev bitkileri, d...
Balkon Bahçesi Nasıl Kurulur? Küçük Alanda Sebze, Aromatik Bitki ve Çiçek
Birkaç metrekarelik bir balkon, doğru planlandığında bir mutfak bahçesine, bir çiçek köşesine ya da her ikisine dönüşebilir. Taze nane, fesleğen, birkaç domates fidesi ve renkli mevsimlik çiçekler, küçük bir alanda bile büyük keyif verir. Önemli olan, balkonun ışığına, rüzgârına ve taşıma kapasitesine uygun bitkiler seçmektir. Bu rehberde yön analizinden saksı seçimine, sulamadan kurulum adımlarına kadar balkon bahçesinin temelini anlatıyoruz.
Balkonunuza günde kaç saat doğrudan güneş düştüğünü bir gün boyunca gözlemleyin. Güneye bakan balkonlar çoğu sebze için yeterli ışık sağlar; doğu balkonları sabah güneşiyle yaprak sebzeler ve aromatik bitkiler için idealdir; kuzey balkonlarda ise yarı gölgeyi seven bitkiler tercih edilmelidir. Rüzgâr da önemli bir etkendir; yüksek katlarda rüzgâr toprağı hızla kurutur ve saksıları devirebilir, bu yüzden ağır ve dengeli saksılar seçin. Sulanmış toprak şaşırtıcı derecede ağırdır: 20 litrelik bir saksı kolayca on kilogramı aşabilir. Balkonun taşıma kapasitesini ve apartman yönetim kurallarını mutlaka göz önünde bulundurun.
Yeni başlayanlar için tohumdan çok fide ile başlamak daha az hayal kırıklığı yaratır. Marul, roka, turp ve fesleğen ise tohumdan da kolayca yetiştirilebilen türlerdir. İlkbaharda hava ısındıktan ve son don riski geçtikten sonra fideleri dışarı çıkarın; ilk günlerde yarım gün gölgede tutmak dış koşullara alışmalarını sağlar.
Küçük balkonda yer çok kıymetlidir; duvar rafları, merdiven tipi raflar ve asılı saksılar dikey alanı verimli kullanmanıza yardım eder. Tırabzan dışına saksı asarken düşme riskine karşı sağlam bağlantı ve dikkat gerekir; mümkünse saksıları iç tarafa yerleştirin. Delikli saksılar, her saksı için bir alt tabak ve kaliteli saksı toprağı temel kurulumdur. Aynı saksıda aynı su ve ışık ihtiyacı olan bitkileri bir araya getirin; nane ve domates gibi farklı ihtiyaçlı bitkiler ayrı saksılarda daha mutlu olur. Dikey bir düzen kurarken güneşe en çok ihtiyaç duyan bitkileri üst raflara, gölgeyi sevenleri alt raflara yerleştirin; böylece üstteki bitkiler alttakilere gölge yapmaz.
Balkon saksıları toprak miktarı az olduğu için çabuk kurur; sıcak yaz günlerinde günde bir kez, rüzgârlı havada hatta iki kez sulama gerekebilir. Sabah erken ya da akşamüstü sulamak buharlaşma kaybını azaltır. Toprağın üstüne ince bir mulç tabakası sermek, örneğin saman ya da çam kabuğu, nemi korur. Parmak testiyle toprağın kuruyup kurumadığını kontrol edin. Sulama yaparken fazla suyun alt kata ya da komşuya damlamamasına dikkat edin; saksı altlıkları bu konuda işinizi görür ve balkonun zeminini de korur. Küçük balkonlarda bitkiler birbirine yakın olduğu için yaprak bitleri hızla yayılabilir; haftada bir yaprakların altına bakın ve hafif sabunlu suyla silmek çoğu zaman sorunu çözer. Yiyeceğiniz bitkilerde kimyasal ilaçlardan kaçının. Tatile çıkacaksanız saksıları gölgeye alın, tabakları suyla doldurun ve mümkünse bir komşunuzdan sulama konusunda yardım isteyin.
Nane, maydanoz, marul ve yarı gölgeyi seven bazı çiçekler idare eder. Meyveli sebzeler ise yeterli güneş olmadan verim vermez; bu durumda yaprak sebzelere ve aromatik bitkilere odaklanmak daha tatmin edicidir.
Çeri domates için en az yirmi otuz litrelik, derin ve delikli bir saksı iyi bir başlangıçtır. Büyük çeşitler için daha geniş bir kap gerekir; ayrıca bitkiye destek çubuğu ya da küçük bir kafes eklemeyi unutmayın.
Balkonunuzu yavaş yavaş genişletin; ilk sezon üç dört saksıyla başlayıp neyin iyi gittiğini görmek, her şeyi birden kurmaktan daha öğreticidir. Işığınızı gözlemleyin, saksılarınızı seçin ve ilk fidelerinizi bu hafta sonu dikin.
